اِلمان یا نماد شهری، ترکیبی است پیکره وار که در ساخت آن از ویژگیهای درونی احجام و اشکال هندسی، صفحات قائم یا منحنی، اجزای سازه ای، کابلها، پوترها و فریمها و به طور کلی هرآنچه میتواند جنبه تزئینی و ساختمانی داشته باشد به صورت یک کلیت یکپارچه و تلفیقی از موارد فوق ساخته میشود و قبل از هر چیز این ترکیب دارای یک نظام هندسی و تعادلی پایدار و زیباست به گونه ای که پس از خودنمایی در سطح شهر افراد را به گونه ای جذب خود مینماید و ذهنشان را درگیر خود میکند که تا مدتها در آن منطقه از شهر به صورت سمبلیک مشخصه ای برای شناخت در منطقه مورد نظر میگردد و در واقع جزء شاخصه های شهری میگردد.

این خصوصیت به ویژه برای توریست ها و کسانی که کمتر به منطقه مورد نظر رفت وآمد میکنند اهمیت دارد چرا که در مسیریابی و آدرس دهی صحیح برای پیدا نمودن یک منطقه خاص شهری مشخصه ونماد خاص آن منطقه اهمیت دارد و چه بسا برگرفته از اتفاق یا تاریخچه ای خاص در محل مورد نظر باشد و به نکته ای خاص در آن محل اشاره کند و با تاریخچه ای عجین باشد.

به گونه ای یکی از اهداف اِلمانها میتواند اطلاع رسانی و معرفی منطقه ای خاص به لحاظ تاریخی، جغرافیایی، فرهنگی و ویژگیهای خاص مردم آن منطقه بوده و یا به اتفاق و رویداد خاصی در منطقه مزبور اشاره کند که همه اینها در برقراری ارتباط بهتر مخاطبین و کسانی که به منطقه رفت و آمد دارند با منطقه مورد نظر موثر است.

چه بسا خود همین نماد پس از مدتی به یک اثر ماندگار و تاریخی بدل گردد و آوازه آن در شهرهای دیگر بپیچد، نمونه های بسیاری از این اِلمانها وجود دارد، به اینگونه سازه ها بنای یادبود یا اصطلاحا مانیومنت        ( Monumental structures ) نیز گفته میشود.

اما ویژگی دیگر اینگونه نمادها ایجاد یک فضای زیبا و اتمسفر هنری در سطح شهرها میباشد که قسمتهای مختلف شهرها را از حالت یکنواختی و تکراری شدن خارج مینماید، به هر بخش از شهر یک هویت و ویژگی خاص میبخشد، در کالبد شهر روح زندگی میدمد و مهمتر از همه اینها به محیط های شهری مقیاس زیستی و انسانی میبخشد، در فضایی که با هنر عجین شده انسان راحت تر نفس میکشد چرا که هنر در خون هر انسان است و ناخوآگاه جذب عظمت و زیبایی میشود.


م. رحیمی